วันอังคารที่ 30 สิงหาคม พ.ศ. 2559

ไร่จากชุมชนขนาบนาก ภูมิปัญญาท้องถิ่นกว่า 200 ปี

               ชุมชนตำบลขนาบนาก อ.ปากพนัง จ.นครศรีธรรมราช เป็นตำบลที่มีการประกอบอาชีพไร่จากอย่างจริงจัง และเป็นการสืบทอดอาชีพดั้งเดิมของชุมชนมากว่า 200 ปี "จาก" นอกจากจะมีความสำคัญต่อเศรษฐกิจชุมชนแล้ว ยังมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อระบบนิเวศ เนื่องจากพื้นที่ไร่จากนับว่าเป็นส่วนหนึ่งของระบบนิเวศป่าชายเลน จะเห็นได้ว่าจากในพื้นที่ ต.ขนาบนาก ขึ้นกระจายบริเวณปากแม่น้ำและริมฝั่งคูคลองที่น้ำทะเลขึ้นถึงหรือบริเวณน้ำกร่อย เป็นพืชเศรษฐกิจที่มีบทบาทสำคัญต่อวิถีชีวิตและอยู่เคียงคู่กับชาวลุ่มน้ำปากพนังอีกด้วย
            ช่วงหนึ่งของ "ตะลอนตามอำเภอใจ" ผมมีโอกาสมาเยี่ยมชมศูนย์เรียนรู้ "การทำตาลจาก"(ผลผลิตจากต้นจากในป่าชายเลน) ไร่จันทรังษี เลขที่ 3 หมู่ที่2 ต.ขนาบนาก อ.ปากพนัง จ.นครศรีธรรมราช "โกวิทย์ จันทรังษี" ปราชญชาวบ้าน บอกว่า มีอาชีพเกษตรกรปลูกปาล์ม ยางพารา มะพร้าว ทำนาบ้าง และเมื่อปี 2544 ได้รับการติดต่อจากมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ได้มีการวิเคราะห์ดินและน้ำ ขอจัดทำแปลงสาธิตในการปลูกต้นจาก เริ่มต้นที่จำนวน 3 ไร่ แปลงสภาพจากนากุ้งร้างเป็นป่าจาก มีการขยายการปลูกต้นจากเพิ่มหลังจากเริ่มปลูกตาล 7 ปี ก็เริ่มเก็บผลผลิตจากต้นจากได้ มีการทำตาลจาก และผลผลิตหลายอย่าง ด้วยต้นจากเป็นพืชที่ทำประโยชน์ได้ทั้งต้น ตั้งแต่ใบจากนำมาผูกเป็นตับจากใช้มุงหลังคา กั้นฝาบ้าน นำใบมาทำหมวกหรือเปี้ยว นำใบมาสานใช้ตักน้ำเรียกว่า หมาน้ำ ยอดจากอ่อนนำมาทำมวนยาสูบ ลูกจากนำมาทำขนมหวาน นำผลจากอ่อนมาทำเป็นผักเหนาะกินกับขนมจีนที่เรียกว่า "ลูกจากดอง" งวงจากให้น้ำหวาน สามารถนำมาทำน้ำตาลได้ ทำน้ำผึ้งข้น (น้ำตาลปี๊บ) การทำเป็น
น้ำส้มจาก การนำมากลั่นเป็นแอลกอฮอล์เรียก "สุราชุมชน" การนำต้นมาทำเชื้อเพลิง สามารถสร้างรายได้อย่างงามจากทุกส่วนของต้นจากและมีรายได้เป็นประจำ เพราะเก็บได้บ่อย มีรายได้ยั่งยืน
ช่วงสุดท้ายของ "ตะลอนตามอำเภอใจ" สำหรับขั้นตอนการทำตาลจาก "คุณโกวิทย์" บอกว่า เริ่มจากการคัดเลือกงวงจากที่ได้ขนาดตามอายุของทะลายจาก ทำการตีให้ช้ำด้วยไม้ จากนั้นใช้มีดคมๆ ปาดที่งวงบางๆ ในตอนเย็นใช้กระบอกไม้ไผ่มารองน้ำหวานจากงวงจาก รุ่งขึ้นตอนสายๆ ก็รวบรวมกระบอกใส่น้ำ
หวาน นำไปเคี่ยวบนเตาไฟประมาณ 3 ชั่วโมง จะได้น้ำตาลจากที่ข้นหนืดแบบน้ำตาลปี๊บ ยกลงจากเตาเทใส่ปี๊บหรือพิมพ์ ทิ้งไว้ให้เย็นจะได้น้ำตาลจากที่แข็งเป็นก้อน สามารถเก็บไว้รับประทานได้นานทีเดียว...!!!
                                 "นายตะลอน"
**************************************************

ไม่มีความคิดเห็น:

แสดงความคิดเห็น