วันศุกร์ที่ 25 ธันวาคม พ.ศ. 2558

เสน่ห์ศิลปะ ร้านกาแฟบันดาลใจ

         รื่องราวของภาพประกอบถือได้ว่ามีความสำคัญต่อสื่อสิ่งพิมพ์ทุกชนิด อาทิ หนังสือต่างๆ พ๊อกเก็ตบุ๊ค นิตยสาร หนังสือพิมพ์ ตลอดจนงานสิ่งพิมพ์ทุกชนิด รวมถึงสื่อออนไลน์ เว็บไซต์  การออกแบบโฆษณาและอื่นๆ อีกมากมาย เพราะภาพประกอบมีความหมายทั้งความงาม และจิตวิทยา ที่ศิลปิน นักออกแบบ และนักวาดภาพประกอบได้สร้างสรรค์งาน ทำให้มนุษย์อย่างเราๆ ท่านๆ สามารถรับรู้การสื่อสารได้ง่าย น่าสนใจ และถูกสื่อไปถึงข้อความเรื่องราวในสื่อนั้นๆ ได้ง่ายขึ้น รวมถึงทำให้เกิดความน่าเชื่อถืออีกด้วย
            ย้อนกลับไปในอดีตสมัยโบราณ มนุษย์เราก็มีการขีดเขียนภาพลงบนวัสดุต่างๆ เท่าที่หาได้ ไม่เว้นแม้กระทั่งผนังถ้ำวาดเป็นรูปต่างๆ เพื่อบอกเล่าถึงสิ่งต่างๆ ที่เกิดขึ้นขณะนั้น ซึ่งภาพเหล่านั้นอาจจะเรียกได้ว่าเป็นภาพประกอบบอกเล่าเพื่อการสื่อสารของมนุษย์ยุคนั้นๆ ก็ว่าได้ ขณะที่นักวาดภาพประกอบในปัจจุบันจะมีวิธีการสร้างงานของตัวเองที่แตกต่างกันออกไป ทั้งเทคนิคและวิธีการ รวมถึงการสร้างแรงบันดาลใจด้วย

             ช่วงแดดร่มๆ ตอนเย็นๆ ตรงกับวันศุกร์ (15 ธ.ค.58) และเป็นวันที่การจราจรหนาแน่นอย่างมาก สำหรับเมืองหลวงอย่างกรุงเทพมหานคร เพราะเป็นช่วงที่ผู้คนกำลังเลิกงานกลับบ้านกัน แถมยังเป็นวันศุกร์กลางเดือนด้วย ซึ่งคนส่วนใหญ่เรียกวันนี้ว่าเป็นวันศุกร์แห่งชาติ เนื่องจากถูกเปรียบเปรยว่าเป็นวันที่รถติดมาก ผู้คนแย่งชิงกันขึ้นรถโดยสารประจำทาง ทั้งรถเมล์ รถตู้กันอย่างเนืองแน่น ภาพเหตุการณ์เหล่านี้คงไม่ต้องวาดภาพประกอบให้ดูกัน เพราะแค่นึกภาพตามที่ผมบอกเล่า
ผ่านตัวหนังสือ เชื่อว่าท่านผู้อ่านก็คงนึกออกกันแล้ว
วันนั้นผมมีโอกาสไป "ตะลอนตามอำเภอใจ" ที่หอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร ย่านปทุมวัน เพื่อร่วมงานเปิดนิทรรศการ Cafe Puzzle: นิทรรศการภาพวาดประกอบของ "จิริ ซลิว่า" (Jiri Sliva) นักวาดภาพประกอบ และนักเขียนการ์ตูน ผู้มีชื่อเสียงชาวเชก ที่จัดแสดงขึ้นระหว่างวันที่ 15-30 ธ.ค.58 บริเวณผนังโค้ง ชั้น 3 หอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร ซึ่งจัดโดยฝ่ายกิจกรรมเครือข่าย หอศิลป

วัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร ร่วมกับสถานเอกอัครราชทูตสาธารณรัฐเชกประจำประเทศไทย
โดยการจัดนิทรรศการประกอบด้วยภาพวาดที่ขบขันเทคนิคลิโธกราฟฟี สู่กระบวนการภาพพิมพ์หินหลายสิบชิ้นที่ "จิริ ซลิว่า" หลงใหลมานานเกือบ 40 ปี เพื่อถ่ายทอดให้เห็นถึงบรรยากาศ ความอบอวลของร้านกาแฟ และเพื่อให้คนไทยได้สัมผัสถึงเสน่ห์ของการทำงานศิลปะภาพพิมพ์หิน ภายใต้คอนเซ็ปต์ร้านกาแฟ เพื่อถ่ายทอดให้เห็นถึงบรรยากาศ ความอบอวลของ

ร้านกาแฟ ที่ได้แรงบันดาลใจจากร้านกาแฟ หรือคาเฟ่ ซึ่งเป็นหนึ่งในแรงบันดาลใจที่ "จิริ ซลิว่า" ชื่นชอบมากที่สุด และอีกหนึ่งแรงบันดาลใจที่สำคัญคือ ดนตรีแจ๊ส เพราะตัวเขาเองก็เป็นนักดนตรีแจ๊สด้วย จึงไม่ใช่เรื่องแปลกที่ในวันเปิดงานนิทรรศการของ "จิริ ซลิว่า" จะมีการแสดงดนตรีแจ๊ส จากวง Mahidol Jazz Trio มหาวิทยาลัยมหิดล จนทำให้บรรยากาศของงานวันนั้นเหมือนอยู่ในร้านกาแฟและคาเฟ่ ทำให้วันเปิดงานดูอบอุ่นจริงๆ ครับ
นอกจากนี้ การจัดนิทรรศการในครั้งนี้ ก็เพื่อให้คนไทยได้รู้จักกับผลงานภาพวาดประกอบของ "จิริ ซลิว่า" ซึ่งมีผลงานที่โดดเด่นด้วยลายเส้นที่เรียบง่าย แต่เต็มไปด้วยความหมายและรายละเอียดที่น่าทึ่งทีเดียว และเขาเองก็เป็นนักประพันธ์เรื่องขบขัน ผู้ชื่นชอบการวาดภาพมากกว่าการบรรยาย โดย"จิริ ซลิว่า" ได้สร้างสรรค์ผลงานที่มีรูปแบบเฉพาะตัวและโดดเด่น และเขามีผลงานการเขียนหนังสือการ์ตูน จำนวน 13 เล่ม ซึ่งได้ตีพิมพ์ทั้งในสาธารณรัฐเชก เยอรมนี สวิตเซอร์แลนด์
รัสเซีย และฝรั่งเศส ซึ่งผลงานภาพเขียนของ"จิริ ซลิว่า" ปรากฏอยู่ในหน้าหนังสือมากกว่า 150 เล่ม รวมทั้งหนังสือพิมพ์ของประเทศเชกหลากหลายฉบับและนิตยสารต่างประเทศด้วย
ผมมีโอกาสเดินชมงานของ "จิริ ซลิว่า" ที่จัดแสดงบริเวณผนังโค้ง ชั้น 3 ของหอศิลปวัฒนธรรมฯ อยากบอกว่าช่างแสนเพลิดเพลินทีเดียว เพราะแต่ละภาพที่นักวาดภาพประกอบชาวเชกท่านนี้วาดออกมาแต่ละภาพ จะเน้นการวาดภาพ
ประกอบในการ์ตูนและภาพประกอบหนังสือ ซึ่งภาพบางภาพสามารถเล่าถึงเรื่องราวได้อย่างสมบูรณ์ ผ่านลายเส้นเพียงไม่กี่เส้น สร้างสรรค์ผลงานที่มีรูปแบบเฉพาะตัวและโดดเด่นด้วยพื้นฐานที่เรียบง่าย แต่สามารถถ่ายทอดเรื่องราวด้วยลายเส้นที่เรียบง่าย และบางภาพของ "จิริ ซลิว่า" ก็เต็มไปด้วยรายละเอียดและความชัดเจน ภาพแต่ละภาพสามารถเล่าเรื่องราวได้อย่างสมบูรณ์ นอกจากแฝงไว้ซึ่งอารมณ์ขันแล้ว หากแต่มองให้ลึกลงไปแต่ละภาพยังเป็นการ
จินตนาการที่ถ่ายทอดออกมาในลักษณะงานเซอร์เรียลลิซึม (Surrealism) เป็นงานศิลปะที่ถ่ายทอดเรื่องราวเหนือจริง หรือเหนือธรรมชาติ
ขณะที่ "จิริ ซลิว่า" พาชมงานของเขา มีอยู่ภาพหนึ่งซึ่งเป็นต้นไม้และมีหัวคนโผล่บนยอดไม้เต็มไปหมด ส่วนใต้ดินก็มีรากของต้นไม้โผล่ออกจากขวดไวน์จำนวนมาก ผมถาม "จิริ ซลิว่า" งานของคุณเป็นลักษณะเหนือจริง ในขณะที่คุณวาดภาพนี้ อะไรคือแรงบันดาลใจตอนนั้น "จิริ ซลิว่า" ก็ตอบผมว่า ตอนนั้นผมไม่ได้มีแรงบันดาลใจอะไรเลย "เพียงแต่คิดว่าในโรงงานทำไวน์ คนงานคงมีความสุขมากกับการได้ทำไวน์ ก็เลยถ่ายทอดงานออกมาในลักษณะที่เห็น" นักวาดภาพประกอบชาวเชก บอกผม


"จิริ ซลิว่า" ยังบอกว่าการทำงานภาพพิมพ์หินต้องใช้เวลาเป็น 1-3 วัน แต่พองานเสร็จแล้ว ตนเองสามารถนำชิ้นงานมาจัดแสดงในนิทรรศการได้ในหลายสถานที่ ซึ่งขณะนี้ศิลปะแนวนี้กำลังเริ่มเป็นที่นิยมเฉพาะกลุ่มมากขึ้น และแม้งานภาพพิมพ์หินจะมีค่าใช้จ่ายค่อนข้างสูง แต่ก็ดึงดูดเพื่อนร่วมงานให้โคจรมาพบปะกัน มาวาดภาพบนหินและวันต่อไปก็มาพิมพ์ ทำให้พวกเราเหมือนสังคมเล็กๆ อีกสังคมหนึ่ง
"เมื่อหินเข้าไปในเครื่องจักร แน่นอนว่าเราไม่สามารถนำหินกลับเข้ามาได้อีก และเมื่อเราเติมสีที่ 2 และ 3 ตามลงไป รวมถึงสีอื่นๆ อีกเกือบๆ 50 ครั้ง ซึ่งใช้เวลานาน ขณะที่ศิลปินคนอื่นๆ ก็เตรียมสีแรกบนหิน ระหว่างรองานของอีกคนออกจากเครื่องจักร มันเป็นสังคมที่สวยงาม" จิริ ซลิว่า บอกทิ้งท้าย
   นอกจากนี้ ก่อนเปิดนิทรรศการยังมีกิจกรรมเวิร์คช็อปเชิงปฏิบัติการร่วมกับนักศึกษาศิลปะ ซึ่งนักศึกษาจะได้ทำงานของตัวเองเพื่อสร้างสรรค์ภาพวาดให้ตรงกับหัวข้อที่ได้รับมอบหมาย ก่อนที่ "จิริ ซลิว่า" จะตรวจดูผลงานและพูดคุยกับนักศึกษาเพื่อแนะนำให้ความคิดเห็น และปิดท้ายด้วยการวิจารณ์ผลงานแบบกลุ่ม รวมถึงพานักศึกษาชมนิทรรศการด้วยตัวเขาเองด้วย
             ช่วงสุดท้ายของ "ตะลอนตามอำเภอใจ" ขอเชิญชวนผู้สนใจให้มาชมนิทรรศการภาพวาดประกอบของ "จิริ ซลิว่า" ซึ่งจะจัดแสดงจนถึงวันที่ 30 ธันวาคม 2558 นี้ ณ บริเวณผนังโค้ง ชั้น 3 หอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร พ่วงท้ายด้วยนิทรรศการโลกแห่งเวทมนตร์: ภาพประกอบหนังสือเด็กภาษาเชก ที่จัดแสดงบริเวณผนังโค้ง ชั้น 4-5 ของหอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร ตั้งแต่วันนี้จนถึงวันที่ 17 มกราคม 2559 โดยภาพวาดประกอบหนังสือสำหรับเด็กของศิลปินเชกที่รวบรวมมาจัดแสดงในนิทรรศการครั้งนี้ แสดงให้เห็นถึงภาพประกอบหนังสือเด็กที่สร้างสรรค์ขึ้นในช่วง 100 ปีที่ผ่านมา และภาพประกอบหนังสือเด็กหลายภาพที่นำมาจัดแสดงเป็นผลงานที่ได้รับรางวัลยอดเยี่ยมจากนิทรรศการและเทศกาลหนังสือเด็กนานาชาติในหลายๆ ประเทศทั่วโลกอีกด้วย
                                           นายตะลอน
*******************************************************

ไม่มีความคิดเห็น:

แสดงความคิดเห็น